18 september 2011 - Bezoek paardenmuseum te Vollezele en stiltewandeling te Galmaarden

Vollezele, nog nooit van gehoord, denk je wellicht ? Kan gerust. Vollezele (deelgemeente van Galmaarden) is een klein gehucht van ongeveer 500 inwoners 20 km ten zuiden van Aalst. Het ligt in de uithoek van Vlaams-Brabant vlakbij de grens met Oost-Vlaanderen (Geraardsbergen) en Henegouwen (Edingen). 8 +23-ers en onze waarde stichter Roger waren ’s morgens present. We kregen een boeiende uitleg met veel anekdotes over het Brabants trekpaard. Ook de herkomst van Vollezele werd uitgelegd. Kwam het nu van “Volle Zele” (vrij vertaald : volle heuvel) om aan te duiden dat Vollezele op een heuvel lag, het hoogste punt van de streek, of kwam het van het Frans : “Folle de selle” (zottin van het zadel) verwijzend naar de simpele baronsdochter die op haar paard ongegeneerd dwars door alle bewerkte akkers reed ?

Onze gids legde met hart en ziel de geschiedenis van het trekpaard uit met o.a. de verschillende rassen (vos, bruin, schimmel, of zwart). In de omgeving waren 3 grote stoeterijen (paardenfokkerijen van het trekpaard) gevestigd. Merries kwamen van ver uit de omgeving om hier “gedekt” te worden. Onze alwetende stichter wist te vertellen dat het “werkinstrument” van de hengst zo’n 40 cm lang is. Niet te verwonderen dat er dan ook zo’n sterk paardenras uit voortgekomen is.

De glorietijd van het trekpaard situeert zich in de 1e helft van de 20e eeuw (1910 – 1950). Het trekpaard werd ingezet, vooral voor de landbouw, maar ook voor o.a. bosbouw, paardentram en scheepvaart (om schepen langs de binnenwateren voort te trekken). Elk jaar werden er op de Heizel prijskampen georganiseerd voor het trekpaard. Er was in totaal voor 265.000 frank prijzengeld (wat zeer veel geld was voor die tijd) waarvan uiteraard het grootste gedeelte voor de prijskampioen was. De kampioen was dan ook van onbetaalbare waarde en men moest uiteraard veel geld neerdokken voor een merrie die “gedekt” werd door zo’n prijskampioen. Maar volgens een andere anekdote van de gids was ook hier bedrog, macht en aanzien van alle tijden. De gewone boer die kwam om zijn merrie te laten dekken door een kampioen, kwam even binnen om iets te drinken en ondertussen werd zijn merrie gedekt door een andere hengst, zonder dat hij het wist. De herenboeren waren zo slim om bij hun merrie te blijven en om te zien of zij werkelijk door de kampioen gedekt werd. Hij moest er dan ook flink voor dokken.

Maar ook liefde is van alle tijden, zo leerden we van onze gids. Op de bals in de streek moesten de boerenzonen naar de paarden ruiken. Dit gaf hen veel succes bij de boerendochters. En wat deden die? Ze staken gedroogde paardenmest in hun zakken om extra naar de paarden te ruiken en zo gemakkelijker een boerendochter te versieren. Alle middelen zijn goed om je doel te bereiken, nietwaar.

Indrukwekkend was wel de Van Othegem zaal. Van Othegem was een verhuisfirma in het Brusselse en heeft heel wat materiaal aan het museum geschonken. Vooral de prachtig versierde halters met belletjes sprongen in het oog. In stoeten hoorde men deze paarden van ver rinkelen in alle toonaarden. Interessant om weten voor de West-Vlamingen is ook dat Van Othegem midden de 20e eeuw de verhuis verzorgd heeft van prins Karel naar zijn domein in Raversijde.
De interessante voormiddag werd afgesloten met een mooie film over een stoet met 200 trekpaarden in Vollezele naar aanleiding van het millennium (in het jaar 2000).

’s Namiddags kwamen we even op adem in het stiltegebied (Ondertussen was een tiende +23-er ons komen vervoegen). Ilse en Dominiek hadden een prachtige wandeling van ongeveer 8 km uitgedokterd in de prachtige natuur rond Galmaarden, langs de Mark, te midden velden en weiden, en deels langs aardewegjes. Vooral de natuurgeluiden  bij een gezellige babbel tijdens de wandeling drongen tot ons door, hier en daar zagen we een fazant of een patrijs opvliegen, ook een kalkoen kwam zelf al zijn diensten aanbieden voor Kerstmis. Onderweg kwamen we ook veel kapelletjes tegen en af en toe hielden we halt voor een bezinnende tekst, voorgelezen door Ilse. Één van de mooiste teksten wil ik hier graag meegeven :

God,
wij vragen uw zegen
over alles wat goed is tussen ons mensen,
over de zorg van mensen voor elkaars gezondheid,
over de aandacht van kinderen voor hun ouders,
over de liefde van ouderen voor opgroeiende kinderen,
over de hartelijkheid waarin mensen met elkaar omgaan.

God,
Laat er steeds ruimte zijn voor goedheid van mensen.

God,
wij vragen uw zegen
over alles wat ons samen bezig houdt,
om een groeiend vertrouwen in elkaars mogelijkheden,
om een hartelijke zorg en aandacht voor alles
wat stil en bescheiden onder ons gebeurt,
om ruimte voor hen die weinig mogelijkheden zien
om vooruit te komen in hun leven.

God,
gij schenkt overvloed van leven
waar mensen opengaan voor U.
In Jezus Uw Zoon toont Gij ons uw trouw en gerechtigheid.

Wij bidden U :
wek ons op door de kracht van uw Geest
en maak ons zo bereid ons leven te delen met elkaar van dag tot dag.
Dat vragen wij U door Jezus onze broeder, die met U leeft uit kracht van de
Geest tot in eeuwigheid.

Amen.

Dominiek leidde ons met de kaart perfect langs het parcours (zonder verloren te lopen !) en mooi op tijd kwamen we terug aan in Galmaarden. Ondertussen begonnen de buikjes al te grommen en de dag werd afgesloten in een supergezellige taverne met lekker eten, mooie muziek uit de jaren ’80 en een leuke babbel.

Kortom, een dag die me lang zal bijblijven en… vooral veel dank aan Ilse en Dominiek die deze leuke dag in elkaar gestoken hebben.
Paul Zeebroek